కర్మయోగం అంటే ఏమిటి ?
ఫలితంపై కోరిక లేకుండా పనిచేయడానికి (నిష్కామకర్మకు) భగవద్గీతలో శ్రీకృష్ణుడు పెట్టిన పేరు కర్మయోగం. యోగం అంటే ఆసనాలు వేయడం, గాలి పీల్చుకోవడం అని సాధారణంగా మనం అనుకుంటాం. నిజానికి యోగమంటే కలయిక. లేనిదాన్ని పొందడం, పొందినదానిని రక్షించుకోవడం యోగమంటే. ఇక్కడ కర్మయోగం అంటే కర్మ అనే ఉపాయాన్ని పట్టుకొని ఆత్మజ్ఞానాన్ని సాధించడం.
నిష్కామకర్మ వల్ల ఒక ప్రయోజనం పుణ్యఫలితాలు లేకుండా ఉండటం. మరొకటి—మనస్సు పవిత్రంగా మారటం. దీన్నే చిత్తశుద్ధి అంటారు. లాభాపేక్ష లేకుండా మంచి పనులు చేస్తే మనస్సు ప్రశాంతంగా, సంతృప్తిగా మారుతుంది. కర్మ మనస్సును శుభ్రపరచే శాండల్ సోపు లాంటిదని చెబుతారు.
“యోగః కర్మసు కౌశలం” – కర్మలో నేర్పరితనం.
కర్మయోగం అంటే పని చేస్తూనే దాని ఫలితంపై ఆసక్తి లేకుండా ఉండటం. మంచి పని చేసినా పుణ్యాన్ని ఆశించకపోవడం. ఇది సాధారణంగా ఆశ్చర్యంగా అనిపించినా ఇదే నిజమైన యోగం.
కర్మయోగి లోకం మేలు కోసం ఈశ్వరార్పణ బుద్ధితో పనిచేస్తాడు. తాను భగవంతుని చేతిలో ఒక సాధనమని భావిస్తాడు. దీని వల్ల చిత్తశుద్ధి వస్తుంది. పరిశుభ్రమైన అద్దంలోనే ప్రతిబింబం స్పష్టంగా కనిపించినట్లు, పరిశుభ్రమైన మనస్సులోనే ఆత్మజ్ఞానం ప్రతిఫలిస్తుంది.
పని చేయడమే దైవపూజ.
ప్రతి మనిషి తన స్వభావానికి అనుగుణంగా సమాజం విధించిన పనిని చేయడం ద్వారా దేవుడిని పూజిస్తున్నట్లే. “స్వకర్మణా తమభ్యర్చ్య” అని శ్రీకృష్ణుడు చెబుతాడు.
అర్జునుడు తన క్షత్రియధర్మాన్ని వదిలి బ్రాహ్మణధర్మం చేపట్టాలని అనుకున్నప్పుడు శ్రీకృష్ణుడు అతనికి తన కర్తవ్యాన్ని గుర్తుచేశాడు.
అలాగే రామాయణంలో శ్రీరాముడు సీతకు క్షత్రియధర్మాన్ని వివరిస్తూ కష్టాల్లో ఉన్నవారిని రక్షించడం తన బాధ్యత అని చెబుతాడు.
నేటి కాలంలో యజ్ఞాలు చేయకపోయినా, మన పని వాతావరణంలో కర్మయోగాన్ని అన్వయించవచ్చు. ఫలితంపై అధికారం మనకు లేదని గుర్తించి, పనిని శ్రద్ధగా చేయాలి.
మనం పనిచేసే వ్యవస్థలకు నియమాలు ఉంటాయి. ప్రజల కోసం పని చేసే ప్రభుత్వ వ్యవస్థల్లో సేవ చేయడం కూడా కర్మయోగమే.
